Henüz sorumlularının tespit edilemediği Kartalkaya yangın felaketiyle ilgili birçok kurum ve kuruluş da harekete geçti. Konuyla ilgili TMMOB Elektrik, İnşaat, Makina Mühendisleri Odaları ve Mimarlar Odası bir araya gelerek Grand Kartal Otel yangını hakkında bir rapor hazırladı. Söz konusu kurumlar raporda, ilgili mevzuat düzenlenmesi ve uygulanması sürecinde her türlü desteğe ve görev almaya hazır olduklarını belirttiler.
“Kamusal sorumlulukla hazırladığımız rapor…”
“Biz TMMOB’ye bağlı Elektrik Mühendisleri, İnşaat Mühendisleri, Makina Mühendisleri, Mimarlar Odaları olarak meslek ve uzmanlık alanlarımız kapsamındaki yangınlar üzerine açıklamamızın ekindeki detaylı raporu kamuoyuna sunuyoruz. Kamusal sorumlulukla hazırladığımız rapor gerek Grand Kartal Otel yangınını, gerekse konuyla ilgili tüm mevzuatı kapsamaktadır” şeklinde başlayan raporda önemli ifadeler bulunmakta.
Raporda bina özellikleri açısından değerlendirilen otelin ilk ruhsat tarihinin 1997 yılı, tadilat ruhsat tarihinin ise 1999 yılı olduğu, 26 yıllık yapı için 1999 yılı sonrasında tadilat ruhsatı alınıp alınmadığının bilinmediği vurgulanıyor.
Yangın güvenliği yönetmeliğine aykırı tespitler
TMMOB’nin raporunda, otelde yangın merdivenleri, yangın önleme sistemleri ve tahliyeyle ilgili ciddi eksiklikler olduğu ifade edildi. Dikkat çeken eksiklikler şu şekilde sıralandı:
- En az iki yangın merdiveni bulunması gerekirken, mevzuata aykırı olarak sadece bir kaçış merdiveni bulunuyor. Yangın güvenlik holü bulunmamakta ve yangın merdiven kapıları ahşap.
- Bina dış cephe kaplamasının ahşap yalı baskısı olduğu, dış cephe kaplaması ile duvar arasında ısı yalıtımının yanıcı XPS malzemesinden yapıldığı belirlenmiştir. Bina içindeki birçok yerin tavanı lambri ahşaptır.
- İtfaiye araçlarının manevra yapabilmesine uygun çevre düzenlemesi olmadığı belirtilen raporda, itfaiye su verme bağlantısı olmadığı için müdahalenin eksik kaldığı ifade ediliyor.
- Asansörler binanın yangın algılama sistemine bağlı olmadığı için yangın sırasında çalışmamasını sağlayacak sistem devreye girmemiştir.
- Mutfak bölümündeki ızgara ve kuzine ocaklarda davlumbaz otomatik yangın söndürme sistemi olmadığı, gaz algılama, gaz kesme ve uyarı sistemi kurulmadığı görülmüştür.
• Kaçış yollarında en az 120 dakika kesintisiz aydınlatma sağlaması gereken acil durum aydınlatma sisteminin sadece kaçış merdiveni içinde bulunduğu, diğer alanlarda tesis edilmediği, var olanın da bakımsız ve bataryaların kullanım sürelerinin geçtiği belirtilmiştir.
• Otelin elektrik iç tesisatının mevzuata uygun olmadığı, kullanılan kabloların alev geciktirici özellikte olmadığı, güzergâh ve yerinin doğru seçilmediği ifade edildi.
Sorumluluk, bakım, denetim, iş güvenliği ve mevzuat sorunları
Raporda, İl Özel İdaresince otelin 2011, 2016, 2019, 2021, 2024 tarihlerinde 5 defa denetlendiği; mutfak bölümleri, gıda hazırlama, gıda muhafazası, içme ve kullanma suyu temin şekli analiz raporu, havalandırma sistemi, personel hijyeni ve gıda güvenliği alanlarında denetim yapıldığı ancak ruhsat aşamasında istenen yangın güvenlik tedbirlerinin durumu ile ilgili hususların denetimlerde karşılanıp karşılanmadığının meşhul olduğu vurgulanıyor.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın da işyerini iş sağlığı ve güvenliği yönünden denetlemesi ve belirtilen eksiklikleri tespit etmesi gerekitiğine dikkat çeken raporda, AFAD tarafından Bolu ili için hazırlanan İl Afet Risk Azaltma Planı’nda Kartalkaya bölgesinde çıkabilecek yangınlara ilişkin hiçbir değerlendirme olmamasının da düşündürücü olduğu ifade ediliyor.
“Denetim kamusal bir görev ve sorumluluktur”
Raporun sonunda denetimin kamusal bir görev ve sorumluluk olduğunu, piyasanın insafsızlığına bırakılamayacağını vurgulayan TMMOB Elektrik, İnşaat, Makina Mühendisleri Odaları ve Mimarlar Odası, “Halkın can ve mal güvenliği kâr hırsına feda edilemez. Bilimin, tekniğin, mühendisliğin, mühendis ve mimar örgütlülüğünün içinde olduğu bir denetleme mekanizmasının acilen oluşturulması gerektiği açıktır” diyerek çağrıda bulundu.
Tesislerin denetlenmesini, ruhsat aşamasında istenen yangın güvenlik tedbirlerinin periyodik kontrolünün yapılmasını, sorumlu personele yangınla ilgili gerekli eğitimlerin verilmesini, can ve mal güvenliği için vasıflı eleman getirilmesini, eğitilip belgelendirilmiş mühendislerin süreçlerde yer almasını, sigorta yapılan yerin test ve bakımlarının düzenli kontrol edilmesini, doğalgaz tesisatının kontrollerinin yapılmasını sağlamak amacıyla, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nı, İl özel idarelerini, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nı, İşletme sahiplerini, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nı, Sigorta Şirketleri’ni, LPG Dağıtım Şirketlerini ve AFAD veya Belediyeler Birliği’ni bir komite kurmaya davet ettiler.