Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB) Başkanı Firuz Bağlıkaya, Türkiye’de faaliyet gösteren 10 küresel dijital turizm platformuna yönelik açılan davalar ve erişim engeli taleplerine ilişkin Bloomberg HT’de değerlendirmelerde bulundu. Bağlıkaya, sürecin haksız rekabeti önlemeye ve mevzuata aykırı faaliyetleri yasal çerçeveye oturtmaya yönelik olduğunu ifade etti.
“Amacımız cezalandırmak değil, yasal zemine çekmek”
Bağlıkaya, açılan davaların bir “düzeltme” amacı taşıdığını belirterek, erişim engeli talebinin temel gerekçesini Türkiye’deki hukuk, kanun ve yönetmeliklere uymadan yapılan turizm ticareti olarak açıkladı. “Biz aslında bu platformları yasal bir zemine çekmeye çalışıyoruz” diyen Bağlıkaya, Booking sürecinde olduğu gibi emsal karar beklendiğini ve bu nedenle sürecin bilinçli şekilde başlatıldığını söyledi.
Booking emsali ve Yargıtay süreci
Booking’e yönelik davada Yargıtay kararının kesinleşmesini özellikle beklediklerini belirten Bağlıkaya, “Kesinleşmiş bir emsal karar olmadan yeni bir girişimde bulunmadık. Kararın kesinleşmesini bekledik, ardından süreci başlattık” ifadelerini kullandı.
Türkiye’deki faaliyetler, Türkiye kurallarına tabi olmalı
TÜRSAB Başkanı, taleplerinin son derece net olduğunu vurgulayarak, Türkiye’de turizm ticareti yapan herkesin aynı kurallara tabi olması gerektiğini söyledi. Bağlıkaya, seyahat acentalarının iş yeri açılışından personele, vergilerden mevzuata kadar çok sayıda yükümlülüğü yerine getirdiğini hatırlatarak, “KDV’mizi, gelir vergimizi ödüyoruz. Hiçbir kurala tabi olmadan Türkiye’de faaliyet gösterilmesine izin verilmesini doğru bulmuyoruz” dedi.
Haksız rekabet ve pazar hâkimiyeti eleştirisi
Bağlıkaya, söz konusu platformların agresif pazarlama stratejileri ve yüksek bütçelerle pazarı domine ettiğini belirterek, bu durumun hem yerli seyahat acentaları hem de oteller açısından ciddi rekabet sorunları yarattığını söyledi. Arama sonuçlarında görünürlük ve sıralama üzerinden pazarın yönlendirildiğini ifade eden Bağlıkaya, bunun adil rekabeti ortadan kaldırdığını dile getirdi.
Ciro ve vergi kaybı vurgusu
Bahsi geçen platformların toplam cirolarının yaklaşık 25 milyar dolar seviyesinde olduğunu belirten Bağlıkaya, bunun en az 2,5 milyar dolarlık kısmının Türkiye pazarından geldiğini tahmin ettiklerini söyledi. Vergi kaybının önemli bir sorun olduğunu ifade eden Bağlıkaya, asıl meselenin sektörde rekabet edebilme imkânının ortadan kalkması olduğunu vurguladı.
10 platforma dava, süreç genişleyebilir
Bağlıkaya, yaklaşık 30 platformun incelendiğini, şu ana kadar mevzuata aykırı olduğu tespit edilen 10 platform hakkında dava açıldığını belirtti. Türkiye’de kurallara uyan uluslararası şirketlerin de bulunduğunu hatırlatan Bağlıkaya, “Diğerleri gibi onlar da bu kurallara uyacaklar” dedi.
Tüketicilere yönelik erişim engeli sınırı
Vatandaşların yanlış bir algıya kapılmaması gerektiğini vurgulayan Bağlıkaya, açılan davaların yalnızca Türkiye’de yaşayan tüketicilere yönelik pazarlama faaliyetlerini kapsadığını söyledi. Yurt dışından Türkiye’ye turist getirilmesine yönelik satışlarda herhangi bir erişim engelinin söz konusu olmadığını belirten Bağlıkaya, “Yurt dışındaki rezervasyonlar ve faaliyetler devam ediyor” dedi.
Booking örneğini hatırlatan Bağlıkaya, platformun Türkiye’de erişim engeli bulunmasına rağmen yurt dışında satış yapmayı sürdürdüğünü ifade etti.
“Pazarda kayıp olmaz, alternatifler var”
Erişim engeli olması halinde firmaların ya Türkiye’de yasal zemine gireceğini ya da yurt dışı pazarlara yönelmeye devam edeceğini belirten Bağlıkaya, pazarda bir daralma yaşanacağını düşünmediğini söyledi. “Bir şey ortadan kalktığında yeri doldurulur” diyen Bağlıkaya, arz-talep dengesi içinde alternatif platformların öne çıkacağını ifade etti.