Avrupa ülkelerine seyahat etmek isteyen Türk vatandaşlarının yaşadığı Schengen vize randevu krizi, turizm sektöründe giderek büyüyen bir ekonomik soruna dönüştü.
Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB), yaşanan sorunun sadece bireysel mağduriyet olmadığını, doğrudan sektörün gelir yapısını etkileyen ciddi bir kayıp oluşturduğunu açıkladı. Acenteler, sistemdeki tıkanıklık nedeniyle başvuru aşamasına dahi ulaşamamanın en büyük problem olduğunu vurguluyor.
TÜRSAB Başkanı Bağlıkaya: “Sorun vize değil, randevuya ulaşamamak”
TÜRSAB Başkanı Firuz Bağlıkaya, krizin boyutuna dikkat çekerek sistemin en temel noktasında ciddi bir aksama olduğunu ifade etti. Karar Gazetesi'nin haberine göre, Bağlıkaya, “Vatandaş vize alamadığını düşünüyor ancak asıl problem randevuya erişememek. İnsanlar daha başvuru yapamadan sistemin dışında kalıyor” dedi.
Bağlıkaya ayrıca, yaşanan sorunun geçici bir yoğunluk değil, giderek derinleşen yapısal bir kriz haline geldiğini belirtti.
Acentelerde 500 milyon euro ciro kaybı oluştu
TÜRSAB tarafından paylaşılan verilere göre son üç yıl içinde sadece randevu alınamaması nedeniyle seyahat acentelerinin toplam ciro kaybı 500 milyon euroyu aştı. Aynı dönemde kâr kaybının ise yaklaşık 50 milyon euro seviyesine ulaştığı açıklandı.
Bağlıkaya, bu kaybın vize reddinden değil, aracı kurum sistemlerine erişim sağlanamamasından kaynaklandığını vurguladı. İptal edilen turlar, boş kalan otel rezervasyonları ve ertelenen seyahatler sektörün tüm yapısını olumsuz etkiliyor.
Randevu sistemi botlarla kilitleniyor, karaborsa iddiası gündemde
Sektör temsilcilerine göre en büyük sorunlardan biri randevu sistemlerinin bot yazılımlar tarafından saniyeler içinde bloke edilmesi. Bu durum gerçek kullanıcıların sisteme ulaşmasını neredeyse imkânsız hale getiriyor. İddialara göre randevular daha sonra 300 eurodan başlayıp 1000 euroya kadar çıkan fiyatlarla el değiştirebiliyor. Bu tablo, kayıt dışı bir ekonomik düzenin oluştuğu yönündeki eleştirileri güçlendiriyor.
TÜRSAB’tan VFS Global ve iDATA’ya tazminat davası
Türkiye Seyahat Acentaları Birliği, yaşanan mağduriyetler nedeniyle hukuki süreç başlatmaya hazırlanıyor. Gazeteci Eren Aka’ya konuşan TÜRSAB Başkanı Firuz Bağlıkaya, yaşanan adaletsizliklere karşı hukuki sürecin başlatılacağını açık şekilde duyurdu. Bağlıkaya, seyahat acentelerinin uğradığı kâr kayıplarına dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
“Seyahat acentelerini korumak bizim görevimiz. Aracı kurumlara karşı seyahat acentelerinin kâr kayıpları ile ilgili tazminat davası açacağız. Özellikle VFS Global ve iDATA’ya yönelik dava hazırlığımız var. Bu hukuksuzluklara ve adaletsizliklere karşı dava açmaya hazırlanıyoruz.”
Şikayetler yüzde 38 arttı, vatandaş tepkili
Çevrim içi şikayet platformu verilerine göre vize randevularına ilişkin şikayetler son dönemde yüzde 38 artarak yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Vatandaşlar, resmi kanallarda randevu bulamadıklarını, ancak aynı tarihlerde sistem dışı yollarla randevu satışlarının yapıldığını belirtiyor. Bu durum, sistemin işleyişine yönelik güven sorununu daha da artırıyor.
AB’nin dijital sınır sistemi süreci etkiliyor
Avrupa Birliği’nin hayata geçirdiği Giriş-Çıkış Sistemi (EES) ile Schengen bölgesinde sınır kontrolleri dijital hale getirildi. Bu sistemle birlikte giriş-çıkış takibi daha sıkı yapılırken, başvuru süreçlerinin de daha karmaşık bir yapıya dönüştüğü ifade ediliyor. Uzmanlar, bu yeni yapının mevcut randevu krizini daha da derinleştirebileceği uyarısında bulunuyor.
Sektör temkinli umutlu
Tüm bu olumsuz tabloya rağmen turizm sektörü 2026 yılına temkinli bir iyimserlikle bakıyor. İç turizmin güçlü seyrettiği, bazı dış pazarlarda ise toparlanma beklentisinin olduğu belirtiliyor.
TÜRSAB, yapılacak düzenlemelerle birlikte hem vatandaşların hem de acentelerin yaşadığı mağduriyetlerin azaltılabileceğini ve sektörün yeniden dengelenebileceğini ifade ediyor.