Dev gemilerin gözde rotası Türkiye oldu. Bu yıl sonuna kadar 1.500’ün üzerinde kruvaziyer gemisiyle yaklaşık 2,3 milyon turistin Türkiye’ye gelmesi bekleniyor.
Bu turistlerin yalnızca yeme-içme ve alışveriş harcamalarının 2,5 milyar dolara ulaşacağı öngörülüyor. Turizmde en yüksek gelir getiren segmentlerden biri olan kruvaziyer turizmi bu yıl yeni bir rekora hazırlanıyor. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Denizcilik Ticaret Genel Müdürlüğü verilerine göre sektör, 2013 yılında 1.530 gemi ve 2 milyon 259 bin yolcu ile en yüksek seviyesine ulaşmıştı. 2026 yılında ise bu rakamların aşılması bekleniyor.
Kruvaziyer turizminde “altın yıl” beklentisi
Mart 2026’da 41 bin 39 kişi ile son 16 yılın en yüksek aylık seviyesine çıkan kruvaziyer trafiğinin, yıl sonunda 1.500’ün üzerinde gemi ve 2,3 milyon yolcu ile kapanması öngörülüyor. Böylece 2026 yılı kruvaziyer turizminde “altın yıl” olarak değerlendiriliyor.
Yanaştıkları limanlarda kısa süreli ziyaret gerçekleştiren kruvaziyer turistleri, yeme-içme ve alışveriş harcamalarıyla esnafın gelirine doğrudan katkı sağlıyor. Bir kruvaziyer turistinin ortalama 1.000 ila 1.500 dolar arasında harcama yaptığı belirtilirken, toplamda 2,5 milyar dolarlık gelir beklentisi oluştu.
Küresel büyüme Türkiye’yi destekliyor
Sabah Gazetesi’nden Betül Alakent’in haberine göre TÜRSAB Başkan Yardımcısı Davut Günaydın, 2025 yılında dünya genelindeki kruvaziyer yolcu sayısının bir önceki yıla göre yüzde 7,5 artarak 37,2 milyona ulaştığını söyledi. 2026’da ise bu sayının 38 milyona ulaşmasının beklendiğini ifade etti.
Türkiye’nin 2025 yılında 2 milyon 138 bin kruvaziyer yolcusu ağırladığını belirten Günaydın, 2026 hedefinin 2,3 milyon yolcu olduğunu söyledi. Türkiye’nin küresel büyümenin üzerinde yaklaşık yüzde 10’a yakın bir artış yakalamasının beklendiğini vurgulayan Günaydın, doğru adımlar halinde 5 milyon yolcu seviyesinin de mümkün olabileceğini ifade etti.
Hantavirüs değerlendirmesi ve sektör etkisi
Bir kruvaziyer gemisinde yaşanan hantavirüs olayına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Günaydın, bu durumun genel turizm talebini olumsuz etkilemesinin beklenmediğini söyledi. Mevcut rezervasyonların güçlü şekilde devam ettiğini belirten Günaydın, etkinin daha çok keşif ve kutup kruvaziyerleri gibi sınırlı segmentlerde hissedilebileceğini ifade etti.
Liman ücretleri ve rekabet tartışması
Günaydın, kruvaziyer turizminin büyümesi için sefer sayılarının artırılması gerektiğini vurguladı. Gemilerden alınan bazı ücretlerin sektörün gelişimini sınırladığını ifade eden Günaydın, Çanakkale Köprüsü geçiş ücretleri ve Galataport giriş bedellerinin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Bu düzenlemelerle İstanbul’un daha cazip hale gelebileceğini belirtti.
Türkiye limanlarında büyüme beklentisi
GLOBAL Ports Holding Doğu Akdeniz Limanları Direktörü Aziz Güngör ise 2026 ve 2027 yılları için rezervasyonlarda ciddi artış yaşandığını söyledi. Gemilerin doluluk oranlarında yeni rekorlar beklendiğini belirten Güngör, Türkiye limanlarının uluslararası kruvaziyer rotalarında daha güçlü konuma geldiğini ifade etti.
Kuşadası’nın Türkiye’nin lider kruvaziyer limanı olduğunu belirten Güngör, geçen yıl 617 sefer ve 995 binden fazla yolcuya ulaşıldığını, bu yıl ise 1 milyon yolcu hedeflendiğini açıkladı. Bodrum Cruise Port’ta ise 116 gemi ve 138 bin 149 yolcu ağırlandığı bilgisi paylaşıldı.
Türkiye kruvaziyer turizminde merkez olma yolunda
Sektör temsilcileri, Türkiye’nin coğrafi avantajı ve liman altyapısıyla kruvaziyer turizminde bölgesel bir merkez olabileceğini ifade ediyor. Yapılacak yatırımlar ve düzenlemelerle birlikte Türkiye’nin küresel pazarda daha güçlü bir konuma ulaşabileceği değerlendiriliyor.
Tarihi rekor ve sonrasındaki gerileme dönemi
Türkiye'nin kruvaziyer turizmi verilerine bakıldığında, 2011 yılında 1.615 gemiyle 2 milyon 190 bin 98 yolcu gelirken, 2012 yılında gemi sayısı 1.541'e, yolcu sayısı ise 2 milyon 98 bin 381'e gerilemiştir. Sektörün rekor yılı olan 2013'te 1.530 gemiyle 2 milyon 259 bin 53 yolcu ağırlanmış, ancak 2014'te bu rakamlar 1.401 gemi ve 1 milyon 792 bin 298 yolcuya düşmüştür. 2015 yılında gemi sayısı 1.440'a, yolcu sayısı 1 milyon 888 bin 522'ye yükselse de, 2016'dan itibaren sert bir düşüş başlamış ve o yıl 578 gemiyle sadece 626 bin 840 yolcu kaydedilmiştir.
Düşüş trendi devam ederek 2017 yılında 307 gemi ve 306 bin 485 yolcuya, 2018 yılında ise 247 gemi ve 213 bin 771 yolcuya kadar gerileme yaşanmıştır. 2019 yılında hafif bir toparlanmayla 344 gemi ve 300 bin 896 yolcu görülmüşken, pandemi dönemi olan 2020 yılında sektör adeta durma noktasına gelerek yılı sadece 5 gemi ve 1.824 yolcuyla kapatmıştır.
Pandemi sonrasındaki ilk toparlanma yılı olan 2021'de 78 gemi ve 45.362 yolcu ağırlanmış, 2022 yılında ise çok ciddi bir sıçramayla gemi sayısı 993'e, yolcu sayısı da 1 milyon 10 bin 767'ye ulaşmıştır. Yükseliş grafiğini sürdüren sektör, 2023 yılında 1.192 gemi ve 1 milyon 542 bin 522 yolcuya, 2024 yılında 1.195 gemi ve 1 milyon 889 bin 426 yolcuya ev sahipliği yapmıştır. Son olarak 2025 verilerine göre ise Türkiye limanlarına yanaşan 1.375 kruvaziyer gemisiyle toplam 2 milyon 138 bin 136 yolcu ağırlanmıştır.