Türkiye’de turizm sektörü son 20 yılda büyük bir sıçrama yaptı. Ardı ardına yapılan otel yatırımları, yükselen turist sayıları ve artan gelirle Türkiye, dünyada turizm denilince akla gelen ilk ülkeler arasında yer aldı. 2016’da yaşanan olumsuz hadiseler sonrasında turizm gelirlerinde 10 milyar dolar, turist sayısında ise 10 milyon kişilik düşüş yaşandı. 2017’ye gelindiğinde ise Rusların dönüşüyle birlikte turist sayılarında artış yaşandı.
Hürriyet Gazetesi’nden Burak Coşan’a açıklamalarda bulunan Turizm Yatırımcıları Derneği Yönetim Kurlu Başkan Yardımcısı ve Sianji Otel Yönetim Kurulu Başkanı Recai Çakır, son 20 yılda yaşanan yükselişin gelirlere yansımadığını, turizmde yeniden yapılanma sürecine girilmesi gerektiğine dikkat çekti.
2000’li yılların başında Türkiye’ye gelen turist sayısının 15 milyon seviyelerinde olduğunu belirten Çakır, “2015’e gelindiğinde ise 36 milyon turiste ulaştık Ancak gelirimiz aynı şekilde artmadı. Turistlerin yaptığı kişi başına düşen ortalama harcama yaklaşık 15 yılda 850 dolardan 705 dolara kadar geriledi. 2017’nin ilk çeyreğinde ise kişi başına düşen ortalama harcama ise 633 dolar seviyesinde. Çok uzun zamanda kazanılan başarılar, çok kısa sürede kaybedildi. Oteller 5 yıldızlı ama hizmet 3 yıldızın altına düştü. Çünkü oteller çok fazla fiyat kırdı. Rus turist sayısı arttı ancak Avrupalı da düşüş var. Almanlar ile hızlı bir şekilde ilişkiler düzeltilmeli. Acil eylem planları oluşturulmalı. Algı yönetimi ile kötü gözüken durumumuz düzeltilmeli. Bizi Orta Doğulu olarak görüyorlar. Avrupalı olduğumuzu tekrar göstermeliyiz. Ciddi şekilde tanıtım atağına kalkmalıyız. Bunları çok hızlı bir şekilde yapmalıyız” dedi.
Yabancılar alır
Turizm sektörüne acil olarak 25-30 milyar liralık destek verilmesi gerektiğini söyleyen Çakır, “Sektörün desteğe ihtiyacı var. Devlet güvencesi verilmeli. Çünkü yatırımlar 10 yılda geri döner diye hesaplanırken, yaşanan krizlerin ardından yatırımın geri dönüş süresi 20 yılı aştı. Turizmde KDV düzenlemesi olmalı. Birçok otel 49 yıllığına kiralık 20 yıllarını doldurdular. Otellerin yenilenmesi gerekiyor. Yatırımın geri dönmeyeceği için yenilemiyorlar. Destek verilmezse birçok otel yabancıların eline geçecek. Desteklerle her yıl yüzde 5 fiyat artarsa 2027’de 100 milyar dolarlık turizm gelirini bile yakalayabiliriz” diye konuştu.
99 yılık kira önerisi
Bazı otellerin geçmişe göre yüzde 50 daha ucuza satış yaptığını kaydeden Recai Çakır, “Fiyatlar eski seviyelerine gelene kadar belirli bölgelerde otel yatırımlarının kontrol altına alınması gerekiyor. Avrupa merkezlerine, turistin çok geldiği diğer ülkelere direkt uçuşlar koyulmalı veya arttırılmalı. Milli hava yolu şirketi risk almalı” dedi. Eski otellerin yenilenmesi için kira sürelerinin 99 yıla çıkarılması önerisini getiren Çakır, “Düzenlenme yapılarak otellere rezidans yapma hakkı da verilirse, eski otelin yenilenmesi de sağlanır. Rezidanslar ile para harcayan turistler de Türkiye’ye çekilebilir” ifadelerini kullandı.