İstanbul ve Marmara, Ege, Akdeniz, Karadeniz Bölgeleri Deniz Ticaret Odası (İMEAK) Marmaris Şubesi Başkanı Halil Bağlı, Göcek koylarında uygulamaya alınan mapa-şamandıra sistemine ilişkin yaptığı değerlendirmelerde, düzenlemenin deniz turizmi ve yabancı ziyaretçi trafiği üzerinde ciddi etkiler oluşturabileceğini söyledi.
Bağlı, Marmaris Manşet+1 programında yaptığı açıklamalarda sistemin yalnızca bölgesel bir uygulama olmadığını, Türkiye turizmini doğrudan etkileyebilecek bir yapıya dönüştüğünü ifade etti.
“Bu sistem ülke ekonomisini etkileyebilir”
Halil Bağlı, Göcek koylarında devreye alınan şamandıra sisteminin sadece tekne trafiğini değil, turist kararlarını da değiştirebileceğini belirtti. Sistemin deniz turizmi yapısını kökten değiştirdiğini vurgulayan Bağlı, serbest demirleme döneminin sona erebileceğini söyledi.
Bu sözler programda dikkat çekerken, uygulamanın özellikle yabancı yat turistleri açısından nasıl bir etki yaratacağı tartışma konusu oldu.
Göcek mapa-şamandıra sistemi nasıl başladı?
Göcek-Fethiye hattında 2024 yılında 805 kilometrekarelik alan pilot bölge ilan edilerek mapa-şamandıra projesi hayata geçirildi. Sistem, deniz çayırları olarak bilinen Posidonia türlerinin korunması ve kontrolsüz demirlemenin önüne geçilmesi amacıyla geliştirilmişti.
Resmi değerlendirmelere göre Göcek Körfezi, yoğun tekne trafiği nedeniyle ekosistem baskısı altında bulunuyor. Bu nedenle şamandıra sistemiyle deniz tabanındaki tahribatın azaltılması hedeflenmişti. Ancak sahadaki uygulamalar, zaman içinde kapasite planlaması ve teknik yöntemler nedeniyle yeni tartışmalar doğurdu.
Beton tonoz ve teknik eleştiriler
Bağlı, sistemde kullanılan beton bloklara da dikkat çekerek teknik riskler bulunduğunu ileri sürdü. Deniz tabanına yerleştirilen yapıların kayma riski taşıyabileceğini ve uzun vadeli dayanıklılık konusunda soru işaretleri olduğunu ifade etti.
Göcek’in uluslararası turizmdeki yeri
Göcek koyları, dünya yat turizmi açısından Türkiye’nin en önemli destinasyonlarından biri olarak kabul ediliyor. Bölge, her yıl binlerce yabancı teknenin uğrak noktası olurken, özellikle yaz sezonunda yoğun bir deniz trafiğine sahne oluyor.
Eski proje ve arka plan
2024 yılında başlatılan Göcek deniz koruma projesi kapsamında bölge pilot alan ilan edilmiş, amaç deniz ekosistemini korumak ve kontrolsüz demirlemeyi azaltmak olarak açıklanmıştı. Daha önce hazırlanan projelerde tonoz sayıları, marina planları ve alarga bölgeleri gibi birçok detay zaman içinde revize edilmişti.
Sektör temsilcileri ise sistemin hem çevre koruma hem de turizm özgürlüğü arasında hassas bir denge gerektirdiğini vurguluyor.