Ulaşımın turizm sektörüne katkısı ve taksiler!

A. Nejat Şardağı
A. Nejat ŞardağıENAT Türkiye Temsilcisi
10 Şubat 2022, 19:17

Dünya Turizm Örgütü, turizm hareketinin 1,40 milyara ulaştığı haberini paylaştı. Haber, bizi ne kadar heyecanlandırsa da ardında yatan itici güçler hakkında pek fazla düşünmediğimiz için aşağıdaki satırları yazma gereğini hissettim.

Göçler tarihine göz attığımızda, kuraklık-sel-deprem ve hastalık gibi doğal afetler ile savaşların, göçlerin temel sebepleri olduğunu söyleyebilir ve bunu iki ana başlıkta;

a)İç göç

b)Dış göç

olarak adlandırılabiliriz.

MS IV. yy.’da başlayan kavimler göçünün sosyal, ekonomik ve kültürel etkisiyle (olumlu-olumsuz) bazı devletlerin yıkıldığını ve yerine yenilerinin kurulduğunu görebiliriz. İç göçlerin en önemlisi Güney Amerika’dan kuzeye giden Afro Amerikalılar tarafından gerçekleşendir diyebiliriz. Kuzeyin gelişen sanayisi için gereksinim duyduğu işçi, kölelerin özgürleştirilmesi (!) olumlu sonucunu doğurmuştur. Diğer bir iç göç de ülkemizde yakından bildiğimiz son göçerler, pamuk ve çay işçilerine ek olarak, bugün turizm sektöründeki mevsimlik işçilerin sezon başı ve sonunda yaşadığı hareketliliktir.

Amerika Birleşik Devletleri’nin, Avrupalı göçmenler tarafından kurulduğunu, 500 yıl sonra ulaştığı nüfusun yaklaşık 350 milyon olduğunu hepimiz biliriz. Buna karşın mevsimsel göç olarak tanımlayabileceğimiz ve yıllık 1,40 milyara ulaşan dünya turizm hareketinin önemi ve temel nedeni, bireylerin seyahat talebini karşılayan ekonomik veriler kadar teknoloji ve toplu ulaşım araçlarının gelişmesidir.

Mevsimsel göçmenler toplu ulaşım ister; hava, deniz veya kara araçlarıyla belirli zaman, güzergah ve duraklar (havalimanı-liman) arasında hareket etmek zorundadır.

Durak ve güzergah dışı hareket edebilen yolcuya en yakın araç olan taksiler, müşterileri ve bagajlarını ücret karşılığında taşıyan araçlardır. Antik çağda bile, örneğin Bizans dönemi barış zamanlarında savaş arabalarının taksi hizmeti verdiği bilinmektedir.

İç göçler sonucunda şehirlerde yoğunlaşan nüfus, toplu ulaşım araçlarına ve özellikle günümüzde COVID-19 pandemisi taksilere olan talebi ciddi şekilde arttırmıştır.

Günümüze gelmeden önce taksi kelimesinin kökenine göz atarsak; kelimenin eski Yunanca taxa (vergi, alınan hizmet karşılığında verilecek miktar), meter (ölçü) kelimelerinin birleşmesinden oluştuğunu ve bir Alman mucidin icat ettiği alete taxameter ismini verdiğini görürüz. Fransızcaya taximetre olarak geçen kelime zaman içinde son iki hecenin yutulması (apokop) ile son halini alarak, bu aleti kullanan araçlara kısaca taxi (taksi) denmeye başlanmıştır.

Taksi ve gezici posta hizmetlerine kurumsal nitelik kazandıran Alman Prensi III. Johannes Thurn’un, araçlarında hanedan rengi sarıyı tercih etmesi, günümüzde de nedeni bilinmeden bu rengin pek çok ülke taksi ve posta hizmetleri tarafından da kabul görmesi, Thurn hanedan geleneğinin sürmesine katkıda bulunmaktadır.

Şehir sakinleri kadar yerli ve yabancı ziyaretçilerin en çok tercih ettikleri araçlar arasında taksiler ilk sıralarda yer almaktadır. Havaalanı, liman, gar ve otogarlardan şehre transferlerde, özellikle yabancı turistlerin ilk karşılaştıkları ülke vatandaşının taksi şoförleri olması, taksi sisteminin ulaşımdan daha öte ve önemli olduğunu göstermektedir. Konunun öneminin bilincinde olan Paris, Barcelona ve Atina gibi çok turist ağırlayan şehir yönetimleri, serbest veya kurumsal taksicilerin taleplerini göz önüne almakla beraber şehir ve ülke menfaatlerini göz ardı etmemektedir. Konuyla ilgili detaylı bilgiye aşağıdaki bağlantılardan ulaşabilirsiniz.*

Yukarıda sözünü ettiğim şehirlerin nüfusu, ağırladıkları turist ve taksi sayısı:

Paris merkez (dış banliyöler hariç) nüfusu: 2.367.000-

Banliyö ile toplam: 11.500.000-

2019 turist sayısı: 50.000.000-

Taksi sayısı: 15.500-

Ancak, Paris'te Uber, Free-now, Jokerviparis gibi pek çok şirket de taksi hizmeti vermekte olup, VTC (şoförlü araç kiralama (taksi sistemini delmek için bir yöntem)) sistemini de karşılaştırmalı olarak inceleyen Dayanışma ve Ekolojik Geçiş Bakanlığı'nın çok geniş kapsamlı raporu (a) hemen aşağıdadır. Liberation'a göre (b), 15 000 sahte lisanslı sürücü hariç 40.000 Uber şoförü Paris'te hizmet vermektedir.

a- https://www.statistiques.developpement-durable.gouv.fr/sites/default/files/2020-01/datalab-63-les-taxis-et-vtc-en-2017-2018-janvier2020.pdf

https://lexpansion.lexpress.fr/entreprises/les-vrais-chiffres-du-marche-des-vtc-et-des-taxis-en-france_1985813.html

b- https://www.liberation.fr/debats/2019/12/22/l-obsolescence-programmee-d-uber-a-paris_1770682/#:~:text=Uber%20affirme%20que%2020%20000,ayant%20acquis%20frauduleusement%20leurs%20licences.

Barcelona nüfusu: 1.632.000-

Turist sayısı: 19.400.000-

Taksi sayısı: 10.332-

Uber ve benzeri VTC sistemi taksi şirketlerini çökme noktasına getirince kısıtlama kararı sonrası Uber ve Cabify şirketlerinin 31.01.2019 tarihinde askıya aldıkları faaliyetlerine 16 Mart tarihinde yeniden başlamaları protestolara neden olmuştur.

Atina nüfusu: 3.500.000-

Taksi sayısı: 12.000-

Turist sayısı: 2.900.000-

Uber Atina'da da hizmet vermektedir.

Pek çok ülkede sınırlama getirilmesi veya bazı şehirlerde yasaklanmasına rağmen, sadece Uber'in 320 şehirde 3,9 milyon araçla faaliyet göstererek milyarlarca dolar gelir elde etmesi, firmanın piyasa değerinin 120 milyar dolara erişmesi, taksi sistemine olan gereksinimin bir göstergesi sayılabilir.

20.06.2020 tarihinde M. Patrick Kanner’ın, Fransız Parlementosunun bir üst kanadı olan Fransa Senatosunda Avrupa ve Fransız Dışişleri Bakanlığına taksicilerin turizme katkılarının önemi ve COVID-19 gerekçesi ile verdiği soru önergesiyle bakanın cevabı aşağıdadır**.

İstanbul'a gelen turist sayısı 14 milyon 500 bin *** ve şehrin nüfusu yerli ziyaretçiler hariç 15 milyon 500 bin olup, ayrıca İstanbul nüfusuna kayıtlı olmayan yaklaşık 2 milyon üniversite öğrencisi kentte bulunmaktadır. Paris, Barselona veya Atina'dan farklı olarak İstanbul’un sanayi şehri olması, pek çok ülkeden iş insanları tarafından da ziyaret edilmesine neden olmaktadır. Turistler, Antalya'dan farklı olarak deniz, kum, güneş için değil, şehre İstanbul'u yaşamak için gelmekte ve şehirde gecelemektedir. Toplu taşımanın yükünü hafifleten taksi sisteminin genişletilmesinin turist memnuniyetini arttıracağı yapılacak anket sonucunda çok net olarak görülecektir.

Paris''te taksi kullanımı hakkında somut bilgiye bir tıkla ulaşabilirsiniz****. Bağlandığınızda 1 Ocak’tan günümüze ve bağlandığınız andan sonraki sürede kaç taksi kullanıldığını görebilirsiniz.

Aşağıda adresi bulunan veilletourisme turizmin farklı dallarında pek çok konuda araştırmalar yapan bir kurumdur. Taksiler hakkındaki bilgilendirmeler alınacak kararlara ışık tutacaktır kanısındayım.

Sizleri aşağıdaki linklerle baş başa bırakmadan;

Son söz: İyi taksi şoförleri otellerin değil, şehrin KONSİYERJ'leridir. Konsiyerjler en iyi hizmet konusunda sınır tanımazlar…

Huzurlu ve güvenli yolculuklar dilerim.

Nejat Şardağı

* https://www.paris.fr/pages/taxis-51

https://veilletourisme.ca/2011/09/30/les-taxis-touristiques/#:~:text=L'importance%20de%20leur%20r%C3%B4le,A%20et%20un%20point%20B!

Not: Yazının sorumluluğu yazarına aittir. www.turizmajansi.com ile bağlantı kurulamaz; doğacak hukuki sonuçlardan site sorumlu değildir.
Etiketler:Nejat Şardağı
Yorumlar
İlk yorum yapan siz olun.
Yorum için en fazla 1000 karakter girişi yapılabilir!
captcha