Yaklaşık üç yıl önce Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından insani gerekçelerle Türk vatandaşlarına kapılarını açan Kanada, bu kez aldığı yeni kararla gündeme geldi.
Depremzedeler için oluşturulan özel vize programının sona ermesiyle birlikte, ülkede yaşamını sürdüren yaklaşık 8 bin Türk vatandaşının oturma ve çalışma izinlerinin uzatılmayacağı bildirildi. Karar, Türkiye ile Kanada arasında ekonomik ve diplomatik temasların hız kazandığı bir dönemde gelmesi nedeniyle dikkat çekti.
Deprem sonrası verilen haklar sona eriyor
Kanada yönetimi, 2023 yılında yaşanan depremlerin ardından Türk depremzedelere üç yıllık geçici oturma ve çalışma hakkı tanımıştı. Program kapsamında yaklaşık 20 bin Türk vatandaşı Kanada'ya giriş yaptı. Ancak yüksek yaşam maliyetleri, kira fiyatları ve iş bulma güçlüğü nedeniyle bu kişilerin önemli bölümü ilk aylarda Türkiye'ye dönmek zorunda kaldı. Ülkede kalmayı sürdüren yaklaşık 8 bin kişinin ise mevcut izinleri bu yıl sona eriyor.
Binlerce kişi yıl sonuna kadar ayrılmak zorunda kalacak
Kanada hükümeti, Türkiye'de deprem sonrası konut çalışmalarının büyük ölçüde tamamlandığını gerekçe göstererek özel vize programını uzatmama kararı aldı.Bu kapsamda oturma ve çalışma izinleri sona erecek olan Türk vatandaşlarının, mevcut takvim doğrultusunda yıl sonuna kadar Kanada'dan ayrılması bekleniyor. Karar, ülkede düzenli şekilde çalışan ve yaşamını kuran binlerce kişiyi doğrudan etkiliyor.
"20 bin kişi gitmişti, geriye yaklaşık 8 bin kişi kaldı"
Kısa Dalga yazarı Mehmet Çetingüleç, konuyu kaleme aldığı yazısında kararın zamanlamasına dikkat çekti. Çetingüleç, Türkiye ile Kanada arasında serbest ticaret anlaşmasına yönelik temasların sürdüğü bir dönemde böyle bir adım atılmasını eleştirerek şu değerlendirmeyi yaptı; "Türkiye-Kanada ilişkilerinin gelişmeye başladığı bir dönemde 8 bin Türk Kanada'ya fazla geldi. Kanada, üç yıl boyunca çalışan depremzedelerin oturma ve çalışma izinlerini uzatmadı. Bu insanlar yıl sonuna kadar ülkeyi terk etmek zorunda kalacak."
"Kanada neden davet ettiği insanları şimdi gönderiyor?"
Mehmet Çetingüleç, geniş yüzölçümüne rağmen nüfusu yaklaşık 40 milyon olan Kanada'nın, çalışma hayatına katılmış binlerce kişiyi ülkede tutmama kararını da sorguladı. Çetingüleç, "Kanada geri gönderecekse bu insanları neden davet etti? Çalışan, vergi veren ve topluma uyum sağlayan kişilerin ülkeden ayrılmasının istenmesi ciddi soru işaretleri oluşturuyor." ifadesini kullandı.
Kanada'da hayat kuran Türkler karardan etkilenecek
Kanada'da kalmayı başaran Türk vatandaşlarının büyük bölümünün ağır işlerde çalışarak yaşamlarını sürdürdüğü, düzenli vergi ödediği ve sosyal hayata uyum sağladığı belirtiliyor. Buna rağmen özel vize programının sona ermesiyle birlikte bu kişilerin ülkede kalabilmeleri için yeni bir yasal statüye geçmeleri gerekiyor. Aksi halde Kanada'dan ayrılmaları bekleniyor.
Sivil toplum kuruluşlarına eleştiri
Haberde, Kanada Türk Dernekleri Federasyonu'nun süreçte yeterince etkili bir girişim ortaya koyamadığı değerlendirmesine de yer verildi. Türk kökenli bir milletvekili tarafından hükümete sunulan soru önergesinin kabul edilmediği belirtilirken, gazeteci İrep Çakırın Kanadalı yetkililerle yaptığı görüşmelerde hükümetin konunun boyutuna ilişkin yeterli bilgiye sahip olmadığının görüldüğü aktarıldı.
Gözler yeni girişimlerde
İzin sürelerinin dolmasına aylar kala Kanada'daki Türk vatandaşları yeni bir çözüm bulunmasını bekliyor. Sürecin nasıl ilerleyeceği ve Kanada yönetiminin yeni bir düzenleme yapıp yapmayacağı ise önümüzdeki dönemde netlik kazanacak. Özellikle sivil toplum kuruluşlarının ve diplomatik girişimlerin, binlerce kişinin geleceğini yakından etkilemesi bekleniyor.